कारोबार संवाददाता
मंगलबार, असार २६, २०७५
396

राष्ट्रिय लेखा पद्धतिलाई सुदृढ गर्दै समग्र अर्थतन्त्रको अवस्था आँकलन गर्ने उद्देश्यले सरकारले पहिलो पटक सञ्चालन गरेको नुवाकोटको आर्थिक गणनाको स्थलगत अध्ययनको प्रतिवेदन सार्वजनिक गरिएको छ ।
दुई महिना लगाएर संकलन गरिएको तथ्यांकअनुसार जिल्लामा रहेका १२ वटा स्थानीय तह अनुसार व्यावसायिक प्रतिष्ठान (आर्थिक एकाइ) को संख्या ८ हजार ८ सय ९ रहेको उल्लेख छ । ती प्रतिष्ठानहरूमा महिला १३ हजार १ सय ९२ जना र पुरुष १८ हजार ८ सय ९० जना गरी ३२ हजार ८२ जना जनशक्ति आबद्ध भएको तथ्यांक कार्यालयका प्रमुख भविश्वर घिमिरेले जानकारी दिए ।

गएको वैशाख १ गतेदेखि सुरु गरी जेठ मसान्तसम्म गरिएको स्थलगत तथ्यांकअनुसार यहाँको विदुर नगरपालिकामा ३ हजार १९, बेलकोटगढी नपामा ९ सय ४८, दुप्चेश्वर गाँउपालिकामा ७ सय ५६ वटा व्यासयायिक प्रतिष्ठान, तादीमा ५ सय ६९ औद्योगिक प्रतिष्ठान, सूर्यगढीमा ४ सय ५, किस्पाङमा ४ सय ९, म्यागङमा ४ सय ४ व्यावसायिक प्रतिष्ठान रहेको उल्लेख छ ।
तथ्यांक कार्यालयको अनुसार तार्केश्वर गापामा ३ सय ८९ व्यावसायिक प्रतिष्ठान, लिखुमा ६ सय १, पञ्चकन्यामा ३ सय ५७, शिवपुरीमा ३ सय ५२ र ककनीमा ६ सय प्रतिष्ठान रहेको पाइएको छ ।
गणनाबाट प्रशासनिक, भौगोलिक र आर्थिक क्रियाकलापको क्षेत्रअनुसार प्रतिष्ठानहरूको संख्या, प्रतिष्ठानमा संलग्न तहगत, प्रकृति र लिंगअनुसार कर्मचारी संख्या, आर्थिक एकाइको घनत्व, कार्यरत जनशक्तिका आधारमा प्रतिष्ठानहरूको औसत आकार, तलबी र बेतलबी कामदारहरूको अनुपात, आर्थिक क्रियाकलापको क्षेत्र अनुसार प्रतिष्ठानहरूको अनुपातिक विवरण निकालिएको घिमिरेले बताए ।
आर्थिक गणनामार्फत प्रमुख पाँच आर्थिक क्रियाकलापहरू, पुँजीगत स्थितिका आधारमा आर्थिक क्रियाकलापको क्षेत्रअनुसार प्रतिष्ठानहरूको वितरण, आर्थिक क्रियाकलापको क्षेत्र अनुसार वैदेशिक पुँजीको अनुपात, आर्थिक क्रियाकलापको क्षेत्रअनुसार आम्दानी, बिक्री र सञ्चालन खर्चको वितरण, दर्ता स्थितिअनुसार प्रतिष्ठानहरूको अनुपात, वैधानिकअनुसार प्रतिष्ठानहरूको अनुपात, व्यवसाय सञ्चालन हुने समय समेत प्रतिष्ठानहरूको विवरणसमेत तयार गरिएको छ ।
घिमिरेको अनुसार गणनामार्फत प्रतिष्ठानले ओगटेको भवन, जग्गाले ओगटेको क्षेत्रफल अनुसार वितरण, ऋणमा पहुँच हुने प्रतिष्ठानहरूको अनुपातलगायतका सूचकहरूसमेत निकालिएको छ ।
आर्थिक नीति, योजना निर्माण तथा प्रशासनिक कार्यमा, अध्ययन तथा अनुसन्धान, उद्योग, व्यापार, श्रम, अन्य आर्थिक क्रियाकलाप र सेवा प्रदान गर्ने क्षेत्र, तथ्यांकीय सर्वेक्षणहरूको नमुना तयार, नेपाल तथ्यांकीय व्यावसायिक रजिष्टर निर्माण र राष्ट्रिय लेखा तथ्यांकको अभिवृद्धिका लागि सार्वजनिक भएको नतिजालाई ऐतिहासिक मानिएको छ ।
रामहरि न्यौपाने