रमेश घिमिरे
आइतवार, फाल्गुन ५, २०७५

सरकारले आर्थिक सूचकहरू तोडमोड गरेर अवास्तविक रूपमा राम्रो आर्थिक अवस्था देखाएको आरोप लागिरहेको छ । यस सम्बन्धमा अर्थमन्त्री डा. युवराज खतिवडाले ‘प्रधानमन्त्रीले झूटो विवरण पो दिनु हुन्न, सही तथ्यांकलाई अनुकूल हुने गरी तुलना र व्याख्या गर्नु चलाखीपन हो, जुन उहाँले गर्न पाउनुहुन्छ’ भनेर जवाफ दिएका छन् ।

300
आनन्दकुमार भट्टराई
आइतवार, फाल्गुन ५, २०७५

मल्टिब्यागर सेयर भनेको त्यस्तो सेयर हो, जसले धेरै गुणा प्रतिफल दिन्छ । यो शब्दको प्रयोग सर्वप्रथम पिटर लिन्चले सन १९८८ मा आफ्नो पुस्तक वान अप अन वाल स्ट्रिटमा उल्लेख गरेका थिए । उनले उक्त शब्द बेसबल खेलबाट लिएका थिए, जसमा ब्याट्सम्यान (रनर) ले बल हिट गरेपछि फिल्डमा रहेका तीनवटा ‘बेस’ अथवा ‘ब्याग’ सम्म पुगेको आधारमा प्वाइन्ट स्कोर गर्न सक्छ ।

2887
कारोबार संवाददाता
शुक्रवार, फाल्गुन ३, २०७५

मानिसहरू विभिन्न व्यावसायिक कार्ययोजनाका लागि आफ्नो केही रकम लगानी गर्छन् । लगानी गरेको रकमले कुनै व्यवसायबाट राम्रो प्रतिफल पाइछ त कुनै व्यवसायबाट घाटा । पुँजीबजारमा लगानी नेपालमा मात्र नभई विश्वव्यापी रूपमै भएको पाइन्छ । आज हरेक युवा, हरेक आर्थिक क्षेत्रमा काम गर्ने व्यवसायी, विद्यार्थी वर्ग, गृहिणीलगायत अधिकांश मानिसको रोजाइको लगानी पुँजीबजार विश्वव्यापी रूपमा अगाडि बढ्दै गइरहेको छ ।

304
अनन्त सदाबहार
शुक्रवार, फाल्गुन ३, २०७५

नेपाल मात्र नभएर विश्वका अन्य धेरै मुलुकमा पनि लघुवित्त सेवालाई गरिबी निवारणको एक अचुक र महत्वपूर्ण औजारका रूपमा लिइन्छ । नेपालमा अझै पनि करिब २१ प्रतिशत जनता गरिबीको रेखामुनि रहेकाले, लघुवित्तको सान्दर्भिकता कम भएको छैन । नेपालका करिब ८३ प्रतिशत जनता ग्रामीण क्षेत्रमा बसोबास गर्ने हुनाले स्वाभाविक रूपमा गरिबीको गहनता पनि सोही क्षेत्रमा बढी हुने नै भयो ।

568
कमल सुवेदी
शुक्रवार, फाल्गुन ३, २०७५

आज भ्रष्टाचारले हामी सबैलाई सताइराखेको छ । राज्यका हरेक तहमा भ्रष्टाचार व्याप्त छ । सरकारी होस् वा गैरसरकारी, सार्वजनिक एवं निजी समाजका हरेक क्षेत्र भ्रष्टाचारबाट मुक्त हुन सकेका छैनन् । अहिले मुलुक संघीयताको कार्यान्वयनको चरणमा छ । स्थानीय, प्रादेशीक र संघीय गरी तीन तहको सरकार सञ्चालनमा छ । जनताका प्रतिनिधिहरूले शासनको बागडोर सम्हालेका छन् । जनताको घरदैलोमा सरकार पुगेको छ । विकास–निर्माणका काम सुचारु भएका छन् । तर विडम्बना, विकाससँगै विकृति र विसंगति व्याप्त छ । केन्द्रीकृत भ्रष्टाचारको सञ्जाल विकेन्द्रीकृत भएको छ । भ्रष्टाचारको स्वरूप परिर्वतन भएको छ ।

386
कृष्ण न्यौपाने
बिहिवार, फाल्गुन २, २०७५

१० वर्षदेखि तनहुँ कारागारमा सजाय काटिरहेका ६७ वर्षीय नरबहादुर चन्दले कारागारभित्रै मुढा बुन्न थालेको साढे दुई वर्ष भयो । बिहान उठेदेखि नै दिनभर उनी मुढा बुन्ने काममा व्यस्त रहने गर्छन् । कारागारमा यत्तिकै बसेर दिन कटाउनुभन्दा केही आयआर्जनको काम गरौं भन्ने लागेर मुढा बुन्ने काममा खटिएको उनले बताए ।

271
सुदर्शन अधिकारी
बिहिवार, फाल्गुन २, २०७५

यस वर्षको अन्तर्राष्ट्रिय साक्षरता दिवसको आदर्श वाक्य समाजवादउन्मुख समृद्ध राष्ट्र निर्माणका आधार दक्ष जनशक्ति विकास एवम् दिगो शैक्षिक पूर्वाधार भन्ने रहेको थियो । राज्यले सामान्य अक्षर चिनेका र मोबाइलको प्रयोग गर्न सक्ने व्यक्तिलाई साक्षर भनेको पाइन्छ । आजका बालबालिका नै भविष्यका राष्ट्र सञ्चालक हुने भएकाले उनीहरूको शिक्षामा विशेष ध्यान दिनु जरुरी हुन्छ । पछिल्ला वर्षहरूमा साक्षरता प्रतिशत वृद्धि हुँदै गए पनि अझै ठूलो सख्ंयामा बालबालिका विद्यालयबाहिरै रहेका छन् । मूलतः विद्यालय जाने उमेर समूहका बालबालिका विद्यालय जान नसक्नुमा गरिबी नै प्रमुख कारण देखिन्छ ।

257
प्रेमलकुमार खनाल
बिहिवार, फाल्गुन २, २०७५

नेपाल आर्थिक विकासका हिसाबले धेरै पछाडि परेको छ । योजनाबद्ध विकासको थालनी गरेको ६ दशक व्यतीत हुँदा पनि नेपाल अतिकम विकसित मुलुकमा रहिरहनु गम्भीर चुनौतीको विषय बनेको छ । राजनीतिक क्षेत्रमा वि.सं. २००७, २०३६, २०४६ र २०६२÷०६३ मा भएका परिवर्तनले सामन्ती व्यवस्थालाई अन्त्य गरी जनता सार्वभौमसत्तासम्पन्न भएको गणतन्त्रात्मक शासन प्रणालीको स्थापना गर्न सफलता प्राप्त भयो । वामपन्थी तथा उदार लोकतन्त्रवादीहरूको संयुक्त आन्दोलन, सहमति र सहकार्यबाटै मुलुकमा युगान्तकारी परिवर्तन गर्न सम्भव भयो ।

211
अविनाश बोहरा
बुधवार, फाल्गुन १, २०७५

छिमेकी भारतमा सन् २०१९–२० का लागि गत साता प्रस्तुत बजेटबाट नेपालले धेरै कुरा सिक्नुपर्ने देखिएको छ । नेपालमा संघीय शासन प्रारम्भ भएको छ । तीनवटै तहमा बहुमतका स्थिर सरकार छन् । तर, अर्थतन्त्र चलायमान छैन । धेरैजसो आर्थिक सूचकांक नकारात्मक छन् । नेपालमा राजनीति, शिक्षा, संस्कृति, सामाजिक विषयलगायतका हरेक क्षेत्रमा भारतको प्रत्यक्ष प्रभाव पर्दै आएको छ । अब भारतको बजेट प्रस्तुतिले पनि नेपालको शासनसत्तालाई प्रेरित गर्न सक्नुपर्छ ।

645
रमा भट्टराई
बुधवार, फाल्गुन १, २०७५

नयाँ युगको सुरुवात भनेर व्यापक रूपमा प्रचार–प्रसार गरी सुरु गरिएको सामाजिक सुरक्षा योजना यसको उद्देश्यअनुसार कार्यान्वयन गर्न सकियो भने यसले समृद्ध नेपाल र सुखि नेपालीको सपना साकार पार्नेछ । सुदृढ सामाजिक सुरक्षा प्रणालीको स्थापनाले औद्योगिक शान्ति र स्थायित्व कायम गरी राष्ट्रिय उत्पादन तथा उत्पादकत्व बढाउने र थप रोजगारीसमेत सिर्जना गरी नागरिकको आर्थिक तथा सामाजिक स्तरमा सुधार गर्ने अपेक्षासहित कोषको व्यवस्थापन तथा परिचालनबाट सामाजिक सुरक्षाको हक सुनिश्चत गर्नु यस योजनाको प्रमुख उद्देश्य हो ।

367
समिर रेग्मी
मंगलबार, माघ २९, २०७५

पछिल्लो समयमा अमेरिका चीनबीच व्यापार युद्ध चर्किएको छ । यद्यपि केही समयपछि व्यापार वार्ताको नाममा केही समयका लागि अड्किएको जस्तो देखिएको छ । अमेरिकाले सुरु गरेको यो व्यापार युद्धमा चीनले पनि बदलाको कारबाही गरेको छ । यसले विश्वव्यापी व्यवसायका लागि ठूलो अवरोधको अवस्था सिर्जना गरेको छ ।

388
गम्भीरबहादुर हाडा
मंगलबार, माघ २९, २०७५

सामाजिक र समाज कल्याणपक्ष राष्ट्रको सर्वाङ्गीण विकासको एक अभिन्न अंग हो । आधुनिक कल्याणकारी राज्यले समाजका विभिन्न क्षेत्रमा योगदान पु-याएका ज्येष्ठ एवं वरिष्ठ नागरिकलाई सम्मान र सुविधा प्रदान गरी आर्थिक, सामाजिक सुरक्षा दिनुपर्ने हुन्छ । राष्ट्रका असहाय, अपांग, महिला, बालबालिका, वृद्ध तथा अशक्त व्यक्तिहरूको सुरक्षाका लागि उचित पुनस्र्थापना, रोजगारी र सुरक्षाको व्यवस्था गरी देश विकास कार्यमा सरिक गराउनु आवश्यक छ ।

317
गजेन्द्र बुढाथोकी
मंगलबार, माघ २९, २०७५

वर्तमान सरकारले रूपान्तरणको हाँक लिन नचाहेको वा नसकेको भन्ने लगातार देखिँदै आएको छ । सरकारमा आर्थिक अवस्था, संरचना वा नीति नबुझेका मान्छे हुँदै नभएका भने होइनन्, तर उनीहरूले अर्थतन्त्रमा सुधारका लागि नेतृत्व लिँदा वा कुनै संरचना बनाएर विज्ञहरूलाई जिम्मेवारी दिँदा जोखिम धेरै बेहोर्नुपर्ने, त्यसरी जोखिम मोल्दा केही गरी सुधारका प्रक्रिया विफल भइहाल्यो भने अपसजको भागिदारी आफूले लिनुपर्ने ठूलो त्रास रहेको देखिन्छ । त्यसैले सरकार गठन भएको एक वर्ष बितिसक्दा पनि आमनागरिकले अनुभूति गर्न सक्ने ठोस उपलब्धि कतै नदेखिएको हो । मुलुकको आर्थिक प्रणाली विगत ७० वर्ष वा नयाँ ढंगको राजनीतिक रूपान्तरणपछि विगत तीन दशकदेखि जसरी चल्दै आएको छ, त्यसरी नै चल्न दिऊँ । यदि ‘श्रीपशुपतिनाथका कृपाले’ कुनै उपलब्धि हासिल भएछ भने श्रेय लिएर, पार्टी भोज गरौंला ।

319
कारोबार संवाददाता
सोमवार, माघ २८, २०७५

केही अघि गण्डकी प्रदेश सरकारले हालसम्म पर्वतारोहीहरूका लागि आरोहण गर्न नेपाल सरकारले प्रतिबन्ध लगाएको माछापुच्छ«े हिमाल खुला गर्नेबारे सुझाव दिन एक कार्यदल गठन गरेको छ । हुन पनि सन् १९५६÷५७ तिर तत्कालीन सरकारले प्रतिबन्ध लागाएको थियो । त्यसअघि खुल्लै थियो । आज पनि हाम्रो देश नेपालको सहर बजारमा जन्मिएका र पढालेखा, शिक्षित र चेतनशील भनिएकाहरूले नै धार्मिक अन्धविश्वास र परम्रागत रूपमा चलेको रुढिवादलाई मान्दै र अनुसरण गर्दै आएको देखिन्छ भने गाउँघरमा जन्मेहुर्केका र सोझासिधा मानिएका मान्छेहरूको मनमा त झनै धर्म र देवी–देउताप्रति मनमा गहिरोसँग आस्था र विश्वास गढेर रहेको हुन्छ नै ।

428
रमेश घिमिरे
सोमवार, माघ २८, २०७५

कतिपय ठाउँमा सेवा वा वस्तु बिक्री गर्ने पसल, कम्पनी, फर्म, होटल, रेष्टुरेन्ट, कम्प्युनिकेसन, ट्राभल, क्लिनिक, हस्पिटल, सप्लायर्स, कन्ट्रयाक्टर, सहकारी आदिको संख्या सेवा लिनेको भन्दा धेरै जस्तो देखिन्छ । नेपालमा यत्रा धेरै नाफामूलक बिजनेश किन सञ्चालन भएका देखिन्छन् ? यस लेखमा यसबारे खोतल्ने प्रयास गरिएको छ ।

383