विद्यार्थीको लगानीमा ७२६ मेवा विद्युत् उत्पादन गर्न सकिने
भीम गौतम
आइतवार, पुष ३०, २०७४
3621

विद्यार्थीको लगानीमा ७२६ मेवा विद्युत् उत्पादन गर्न सकिनेविद्यार्थीको लगानीमा ७२६ मेवा विद्युत् उत्पादन गर्न सकिने
भीम गौतमकाठमाडौं । स्वदेशी लगानीमै प्रत्येक वर्ष ३ हजार ३ सय ८९ मेगावाट बिजुलीका लागि लगानी गर्न सकिने योजना विद्यार्थीहरुले बनाएका छन् । सरकारले अघि सारेको ७ वर्षमा १७ हजार मेगावाट विद्युत् उत्पादन गर्ने र त्यसका लागि विदेशी लगानीसमेत आवश्यक रहेको बताइरहेका बेला साउथ वेष्टर्न बिजनेश कलेजका विद्यार्थीले यस्तो योजना बनाएका हुन् । हिमालयन हाइड्रो एक्स्पो २०१८ मा भएको प्रतिस्पर्धामा उनीहरुले १० वर्षमा ३४ हजार मेगावाट बराबरका आयोजना बनाउन सक्ने तथ्य र तथ्यांक प्रस्तुत गरेका छन् । एक्स्पोको प्रतिस्र्धामा प्रथम भएको सो योजनामा सन् २०१६/०१७ मा आएको वार्षिक रेमिट्यान्सको ६ खर्ब ९५ अर्बमध्ये ३० प्रतिशत जलविद्युत आयोजनामा लगानी गर्न सकेमा २ खर्ब ८ करोडभन्दा बढी संकलन गरी १ हजार ३ सय ९१ मेगावाट विद्युत उत्पादन गर्न सकिने उल्लेख छ । त्यसैगरी सरकारी कर्मचारी, नेपाल प्रहरी, सेना र सशस्त्रमा आवद्ध व्यक्तिहरुको आम्दानीमध्ये ३० प्रतिशत जलविद्युतमा लगानी गरेमा २८ अर्ब १३ करोड संकलन गरी १८७.५५ मेगावाट विद्युत उत्पादन सकिने योजना विद्यार्थीले अघि सारेका छन् । हाल अध्ययनरत ९१ लाख विद्यार्थीबाट समेत मासिक एक हजार संकलन गरी १ खर्ब ८ अर्ब ९७ करोड जम्मा गरेर ७२६.५३ मेगावाट तथा ५४ लाख २३ हजार सर्वसाधारणको घरधुरीबाट वार्षिक ३० हजारका दरले १ खर्ब ६२ अर्ब ६९ करोड संकलन गरी १०८४.६६ मेगावाट विद्युत उत्पादन गर्न सकिने विद्यार्थीको योजनामा उल्लेख छ । “राष्ट्रिय तथ्यांक विभागका साथै हाल रहेका सरकारी कर्मचारी, रेमिट्यान्सको अवस्था, विद्यार्थीहरुले गरिरहेको लगानीको केही हिस्सासमेत जलविद्युत आयोजनामा लगानी गर्न सकिएमा वर्षको ३४ सय मेगावाटको स्वदेशी लगानी जुटाउन सकिने देखिएको छ,” योजना निर्माणमा संलग्न स्मृति श्रेष्ठले भनिन्, “हाम्रो समूहले निकालेको निष्कर्षले स्वदेशी लगानीमै जलविद्युत आयोजनाहरु बनाउन सकिने देखिएको छ ।”स्मृतिसहित साउथ वेष्टन कलेजको बीबीए पाँचौं सेमेस्टरमा अध्ययनरत सविन तामाङ, प्रतिक्षा लोहनी, आशिष गुरुङ, सदिक्षा ढकाल तथा तेस्रो सेमेस्टरमा अध्ययनरत अनुशा राजभण्डारी, प्रियंका कोइरालालगायत सहभागी थिए । विद्यालयका प्रिन्सिपल डा. जयहरिराज पाण्डेले विद्यार्थीले मेहनतका साथ तयार पारेको योजनाले नेपालमा जलविद्युतको विकास स्वदेशी लगानीमा सम्भव भएको देखाएको बताए । पुस २१ गतेदेखि २३ गतेसम्म राजधानीको भुकृटीमण्डपमा भएको एक्स्पोमा उनीहरुले आफ्नो योजना प्रस्तुत गरेका थिए । सरकारले अघि सारेको ‘नेपालको  पानी, जनताको लगानी’ भन्ने नाराले सार्थकता पाउन सक्ने भन्दै उनीहरुले अघि सारेको योजनामा जलविद्युत आयोजना निर्माणका लागि विदेशीको भर पर्नुपर्ने अवस्था नभएको उल्लेख गरेका छन् । तथ्यांक विभागका साथै निजामति किताबखाना र नेपाल राष्ट्र बैकको तथ्यांकको आधारमा तयार पारेको योजनामा विद्यार्थीहरुबाट मासिक रूपमा एक हजारमात्र संकलन गर्न सकेमा पनि त्यसले जलविद्युत लगानीका लागि ठूलो योगदान दिन सकिने उल्लेख छ । त्यसैगरी प्रत्येक घरधुरीबाट वार्षिक ३० हजारका दरले तथा ८६ हजार सरकारी कर्मचारी, ९५ हजार नेपाली सेना, ६७ हजार प्रहरी र ४५ हजार शसस्त्र प्रहरीको तलबबाट ३० प्रतिशतमात्र लगानी जुटाउन सकेमा यसले जलविद्युतमा ठूलो योगदान पु¥याउन सक्ने उनीहरुको निष्कर्ष छ । जलविद्युत आयोजना निर्माण गरेमा यसले औद्योगिकीकरणको विकास र रोजगारी प्रवद्र्धनमा समेत ठूलो सहयोग पु¥याउने उनीहरुले योजना प्रस्तुत गरेका छन् ।